Παρασκευή, 11 Απριλίου 2014

Το Σάββατο του Λαζάρου



Σήκω Λάζαρε και μην κοιμάσαι,
ήρθε η μάνα σου από την πόλη,
σου ‘φερε χαρτί και κομπολόι.
Οι κοτούλες σας αυγά γεννάνε,
οι φωλίτσες σας δεν τα χωράνε,
δώστε μας και μας να τα χαρούμε
και του χρόνου να τα ξαναπούμε.
Και του χρόνου!





Η Μεγάλη Εβδομάδα αρχίζει ουσιαστικά το Σάββατου του Λαζάρου κατά το οποίο γιορτάζεται η Ανάστασή του, που θεωρείται προάγγελος της Ανάστασης του Κυρίου. Ο Λάζαρος (κοινώς Φτωχολάζαρος) είναι μορφή συμπαθητική στο λαό. Είχε βέβαια την εξαιρετική τύχη να είναι φίλος του Ιησού και πεθαίνοντας να αναστηθεί από τον Κύριο, αλλά η ανάμνηση όσων είδε και γνώρισε στην κατοικία των νεκρών πρέπει να χάραξε ανεξίτηλα στην ψυχή του το φόβο και τον τρόμο. Γι’ αυτό και ο λαός φαντάστηκε τον Λάζαρο, μετά την ανάστασή του, «αγέλαστο».

Στη μνήμη του Λαζάρου οι γυναίκες ζυμώνουν τα λαζαράκια: Γλυκά, νηστίσιμα ψωμάκια, ζυμωμένα με αλεύρι και ταχίνι, πλασμένα σαν ανθρωπάκια με μακρύ ρούχο και σαρίκι στο κεφάλι, με τα χέρια σταυρωμένα και με την κοιλιά παραγεμισμένη σταφίδες, καρύδια και σουσάμι καβουρδισμένο. Παλαιότερα, οι εορταστικές εκδηλώσεις προς τιμήν της ανάστασης του Λαζάρου ήταν πολλές περιελάμβαναν και κάλαντα. Στις μέρες μας το έθιμο παραμένει ζωντανό σε λίγες μόνο περιοχές, ενώ τον κύριο λόγο σ’ αυτό διαδραματίζουν νεαρές κοπέλες που δεν έχουν παντρευτεί. Την παραμονή της γιορτής, κορίτσια, που ονομάζονται Λαζαρίνες, μαζεύουν λουλούδια με τα οποία στολίζουν ένα καλαθάκι. Την ημέρα της εορτής, φορώντας τοπικές ενδυμασίες και κρατώντας το καλαθάκι τους, πηγαίνουν σε όλα τα σπίτια του χωριού, τραγουδώντας τα κάλαντα του Λαζάρου.

Γιολάντα Τσορώνη, Περιοδικό Παράθυρο στην Εκπαίδευση του Παιδιού, τεύχος 44, Μάρτιος-Απρίλιος 2007.



Συνταγή για λαζαράκια

Για 16 λαζαράκια… θα χρειαστείς:

-2 κούπες ζάχαρη
-250 γρ. ταχίνι
-30 γρ. νωπή μαγιά
-Λίγο μοσχοκάρυδο τριμμένο
-1 κουταλιά κανέλα
-1/2 κουταλάκι μπέικιν πάουντερ
-2 κούπες νερό
-7-8 κούπες αλεύρι για όλες τις χρήσεις
-Γαρίφαλα
-1 κούπα καρύδοψιχα ή αμυγδαλόψιχα κοπανισμένη
-1/2 κούπα ξανθές σταφίδες
-Σησαμέλαιο

Ακολούθησε τα βήματα:

1.Διάλυσε τη μαγιά σε μία κούπα χλιαρό νερό.
2.Βάλε σε μια λεκάνη το αλεύρι, κάνε στη μέση λακκούβα και ρίξε μέσα τη ζάχαρη, το ταχίνι, το μοσχοκάρυδο, την κανέλα, το υπόλοιπο χλιαρό νερό και τη διαλυμένη μαγιά.
3. Ζύμωσε όλα τα υλικά μαζί, προσθέτοντας, αν χρειαστεί, λίγο ακόμα χλιαρό νερό μέχρι να γίνει η ζύμη μαλακή και εύπλαστη.
4.Σκέπασέ την και άφησέ τη σε ζεστό μέρος για 3 με 4 ώρες να φουσκώσει.
5.Χώρισε τη ζύμη σε 16 κομμάτια.
6.Ανακάτεψε την καρυδόψιχα με τις σταφίδες.
7.Πάρε ένα κομμάτι ζύμης, βάλε στο κέντρο λίγη γέμιση και πλάσε ένα φραντζολάκι.
8. Για να μοιάσει με ανθρωπάκι το φραντζολάκι σου, κάρφωσε γαρίφαλα στη θέση των ματιών, ενώ για τα πόδια χώρισε τη ζύμη με ένα μαχαίρι στο κάτω μέρος. Με ένα κορδόνι ζύμης σχημάτισε τα χέρια σταυρώνοντάς τα πάνω στο σώμα.
9. Άλειψε το ταψί με σησαμέλαιο και βάλε μέσα τα λαζαράκια. Σκέπασέ τα και άφησέ τα περίπου μία ώρα να ξαναφουσκώσουν. Στη συνέχεια, ψήσε τα σε φούρνο προθερμασμένο στους 180 βαθμούς, επί 20 έως λεπτά, μέχρι να ροδήσουν.

National Geographic Kidepaidia, Μαθαίνω τον κόσμο μέσα από το pc, Πάσχα, εκδόσεις 4π.

Τρίτη, 8 Απριλίου 2014

Τα πουλιά πεθαίνουν τραγουδώντας


«…Το πουλί με το αγκάθι στο στήθος ακολουθεί ένα νόμο της φύσης’ δεν ξέρει τι είν’ αυτό που το σπρώχνει να πάει να τρυπηθεί, και να πεθάνει κελαηδώντας. Ακόμα κι όταν το σουβλίζει το αγκάθι, δεν έχει επίγνωση του επερχόμενου θανάτου’ μονάχα κελαηδάει και κελαηδάει μέχρι που δεν απομένει πια φωνή να βγάλει, έστω και μια νότα παραπάνω. Εμείς όμως, όταν μπήγουμε στα στήθια μας τ’ αγκάθια, ξέρουμε. Καταλαβαίνουμε. Κι ωστόσο, επιμένουμε να το κάνουμε. Επιμένουμε πάντα να το κάνουμε…»

COLLEEN McCULLOUCH

….

Για άλλη μία φορά και για ακόμα ένα βιβλίο έχω μείνει να απορώ: γιατί τόσα χρόνια δεν το διάβαζα…

«Τα πουλιά πεθαίνουν τραγουδώντας» ,ένα υπέροχο βιβλίο, με έντονη πλοκή, εξαιρετικά καλοφτιαγμένους και ενδιαφέροντες χαρακτήρες, και, βέβαια, με πολλαπλά μηνύματα.

«Ένα έπος, που σαρώνει τα πάντα στο πέρασμά του».

«…ένα από τα λαμπρότερα αναγνώσματα στα χρονικά της λογοτεχνίας».

Δεν θα σταθώ στο κομμάτι της αγάπης ή στο μοιραίο που σε κάθε σελίδα του βιβλίου φαίνεται ξεκάθαρα ότι η συγγραφέας πιστεύει πως υπάρχει στη ζωή μας και ξεπερνά τα πάντα.

Θα μείνω σε αυτό που εγώ αφουγκράστηκα και εισέπραξα διαβάζοντάς το. Και είναι η φθορά. Η φθορά που έρχεται με τα χρόνια και είναι αναπόφευκτη. Η φθορά που σβήνει πίσω της σχεδόν τα πάντα, όχι όμως τις πράξεις μας και τον τρόπο με τον οποίο διαχειριστήκαμε τη ζωή μας…

Γι’ αυτό και το μήνυμα που εγώ κρατάω από το βιβλίο είναι το εξής: όταν τα χρόνια περάσουν και η φθορά αρχίσει σιγά σιγά ή απότομα να μας αγγίζει, είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζουμε ότι πίσω μας αφήσαμε κάτι… Κάτι όμορφο...



Τα λαγουδάκια

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα μικρό λαγουδάκι που το έλεγαν Θεμιστοκλή. Είχε έναν πολύ καλό φίλο, τον Θωμά και μαζί πήγαιναν κάθε μέρα στο δάσος για να μαζέψουν άγρια καρότα και να παίξουν με τις ώρες τα αγαπημένα τους παιχνίδια.

Μια μέρα, εκεί που περπατούσαν συνάντησαν κάτω από μια μεγάλη βελανιδιά ένα μικρό γυμνό αγόρι που είχε φτερά στους ώμους του. Καθόταν μπροστά σε ένα καλάθι γεμάτο αβγά και φαινόταν πολύ εκνευρισμένο.
-Τι κάνεις εκεί αγοράκι; το ρώτησαν.

-Τι να κάνω; Δεν βλέπετε; Προσπαθώ να μετατρέψω αυτά τα άσπρα αυγά σε κόκκινα, αλλά δεν μπορώ. Αυτό το ραβδάκι είναι άχρηστο! Δεν κάνει τίποτε μαγικό! Θα το πετάξω!

Και λέγοντας αυτά δίνει μια στο ραβδί και το στέλνει πάνω στον Θωμά!

Ο Θωμάς μπροστά στα έκπληκτα μάτια τους γίνεται σοκολατένιος! Ο φίλος του τον κοιτούσε και δεν μπορούσε να το πιστέψει. Πως από τη μία στιγμή στην άλλη ο αγαπημένος ου Θωμάς έγινε μια σοκολατένια στήλη, που δεν μπορούσε ούτε να μιλήσει ούτε να κουνηθεί! Άρχισε να φωνάζει δυνατά για βοήθεια γυρίζοντας γύρω από τη βελανιδιά με μεγάλους πήδους.

Το φτερωτό αγοράκι ήταν κι αυτό πολύ στεναχωρημένο. Δεν ήθελε να κάνει κακό σε κανέναν και να που τώρα δύο πλάσματα υποφέρανε εξαιτίας του. Πετούσε δεξιά κι αριστερά, αμήχανο, μην ξέροντας πού να πάει για να ζητήσει βοήθεια.

Εν τω μεταξύ από τις φωνές του Θεμιστοκλή είχε ξυπνήσει μια κουκουβάγια που είχε το σπίτι της στη βελανιδιά, που κάτω της είχε συμβεί το άτυχο αυτό συμβάν. Μόλις ρώτησε και έμαθε όσα είχαν γίνει, τους ρωτά με τον πιο φυσικό τρόπο:
-Γιατί δεν δοκιμάζετε να ξαναχτυπήσετε το Θωμά με το ραβδάκι να δείτε μήπως ξαναγίνει φυσιολογικός;

Η αλήθεια είναι ότι από την πολλή τους σαστιμάρα δεν το είχαν σκεφτεί. Αμέσως πιάνει το ραβδάκι ο Θεμιστοκλής και το ρίχνει με φόρα πάνω στο φίλο του. Αυτό, αφού χτύπησε το Θωμά στο κεφάλι, έπεσε μέσα στα αυγά, έσπασε μερικά, όλα όμως τα έκανε κόκκινα! Γυρνάν να δουν το φίλο τους, όμως αυτός στεκόταν ακόμα ακίνητος και σοκολατένιος. Τα μάτια του έμοιαζαν τόσο λυπημένα που ο Θεμιστοκλής απέφευγε να τον κοιτάζει.

Η ώρα περνούσε και λύση δεν έβρισκαν. Κάθε τους προσπάθεια πήγαινε χαμένη. Κάθονταν κάτω από τη βελανιδιά σκεφτικοί κι ένιωθαν ανήμποροι και λυπημένοι. Το αγόρι ορκίστηκε πως δεν θα ξανακάνει μαγικά, όμως το Θεμιστοκλή αυτό καθόλου δεν τον παρηγορούσε. Έφτασε το μεσημέρι, ο ήλιος έπεφτε καυτός στο χώμα και τα τζιτζίκια τραγουδούσαν πολύ κεφάτα. Ένα από αυτά, που στεκόταν γαντζωμένο πάνω στη δική τους βελανιδιά και τραγουδούσε στο τσακίρ κέφι, σταμάτησε ξαφνικά το τραγούδι του και τους φώναξε:

-Για κοιτάξτε εκεί! Το πόδι του φίλου σας κινείται!

Γύρισαν έκπληκτοι κι οι δυο και βλέπουν το μεγάλο δάχτυλο του ποδιού του Θωμά να κινείται και γύρω του να υπάρχει λιωμένη σοκολάτα! Το σημείο αυτό ήταν το μόνο μέρος του σώματός του που δεν βρισκόταν στη σκιά της βελανιδιάς. Ώστε ο ήλιος ήταν η λύση που ζητούσαν! Σήκωσαν αμέσως το μαγεμένο λαγό και τον έβαλαν κάτω από τον καυτό ήλιο. Σε λίγο ο Θωμάς ήταν ελευθερωμένος και γεμάτος χαρά έγλυφε τα δάχτυλά του.

-Βρε παιδιά, είπε, ελάτε, χάνετε καταπληκτική σοκολάτα!

Ενθουσιασμένοι οι φίλοι του έτρεξαν να τον αγκαλιάσουν και να τον ρωτήσουν αν είχε καταλάβει τι του είχε συμβεί.

-Όλα τα κατάλαβα, σας άκουγα αλλά δεν μπορούσα να μιλήσω. Φοβήθηκα, όμως πίστευα ότι θα βρίσκατε τη λύση. Αν και τώρα θα έπρεπε να σας κρατάω μούτρα γιατί έχασα τη γλύκα μου και τη σοκολατένια μου επιδερμίδα!

Από τότε κάθε Πάσχα συνηθίζουμε να βάζουμε στα κόκκινα αβγά παρέα ένα σοκολατένιο λαγουδάκι για να θυμόμαστε το πάθημα αυτών των καλών φίλων.

Ξένια Καχρή, περιοδικό Παράθυρο Junior, τεύχος 8 (Μάρτιος-Απρίλιος 2010)



Κυριακή, 6 Απριλίου 2014

Αποσπάσματα από το Μονόγραμμα

Ι
Θα γυρίσει αλλού τις χαρακιές
Της παλάμης, η Μοίρα, σαν κλειδούχος
Μια στιγμή θα συγκατατεθεί ο Καιρός

Πώς αλλιώς, αφού αγαπιούνται οι άνθρωποι

Θα παραστήσει ο ουρανός τα σωθικά μας
Και θα χτυπήσει τον κόσμο η αθωότητα
Με το δριμύ του μαύρου θανάτου.

ΙV
[…]
Πουθενά δεν πάω, μ’ ακούς;
Ή κανείς ή κι οι δύο μαζί, μ’ ακούς;

Το λουλούδι αυτό της καταιγίδας και, μ’ ακούς
Της αγάπης
Μια για πάντα το κόψαμε
Και δε γίνεται ν’ ανθίσει αλλιώς, μ’ ακούς
Σ’ άλλη γη, σ’ άλλο αστέρι, μ’ ακούς;
Δεν υπάρχει το χώμα, δεν υπάρχει ο αέρας
Που αγγίξαμε, ο ίδιος, μ’ ακούς

Και κανείς κηπουρός δεν ευτύχησε σ’ άλλους καιρούς

Από τόσον χειμώνα κι από τόσους βοριάδες, μ’ ακούς
Να τινάξει λουλούδι, μόνο εμείς, μ’ ακούς
Μες στη μέση της θάλασσας….

V

Για σένα μόνο εγώ μπορώ, και η μουσική
Που διώχνω μέσα μου, ἀλλ’ αυτή γυρίζει δυνατότερη
Για σένα το ασχημάτιστο στήθος των δώδεκα χρονώ
Το στραμμένο στο μέλλον με τον κρατήρα κόκκινο
Για σένα σαν καρφίτσα η μυρωδιά πικρή
Που βρίσκει μες στο χώμα και που τρυπάει τη θύμηση
Και να το χώμα, να τα περιστέρια, να η αρχαία η γη μας.

ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ, Το Μονόγραμμα, εκδόσεις Ίκαρος

Καλή εβδομάδα :)